Vertrouwen in je team: waarom zeggen dat je mensen vertrouwt niet genoeg is

Vertrouwen in je team: wat gebeurt er als het misgaat?  “Mijn medewerkers weten echt wel dat ik ze vertrouw.” Dat hoor ik ondernemers regelmatig zeggen,en meestal geloof ik dat ook. Alleen is er een verschil tussen vertrouwen voelen voor je medewerkers en ervoor zorgen dat medewerkers dat vertrouwen daadwerkelijk ervaren.

Dat verschil wordt vooral zichtbaar wanneer iets niet volgens plan verloopt.

Vertrouwen zit voor een groot deel onder de waterlijn

Ik heb zelf ervaren hoeveel verschil het maakt wanneer iemand werkelijk vertrouwen in je heeft.  Dat heb ik meegemaakt in organisaties waarin ik zelf werkte, maar ook eerder toen ik actief was in teamsport.

Wanneer een leidinggevende, trainer of teamgenoot werkelijk vertrouwen in je uitstraalt, kan dat bestaand zelfvertrouwen versterken. Je durft verantwoordelijkheid te nemen en bent minder bezig met de vraag wat er gebeurt als iets niet lukt.

Het tegenovergestelde werkt ook. Je kunt prima weten wat je kunt, maar wanneer je voortdurend merkt dat iemand controleert, twijfelt of snel ingrijpt, ga je je gedrag daarop aanpassen.

Dat is een belangrijk mechanisme om als ondernemer te begrijpen.

Waarom medewerkers voorzichtig kunnen worden

Wanneer medewerkers weinig initiatief nemen, wordt al snel gedacht dat ze onzeker zijn of onvoldoende verantwoordelijkheid willen dragen. Dat kan, maar kijk ook naar wat ze binnen de organisatie hebben geleerd.

Wat gebeurt er wanneer iemand zelfstandig een beslissing neemt die verkeerd uitpakt?

▶️ Wordt onderzocht hoe die keuze tot stand kwam en wat ervan geleerd kan worden?

▶️ Of worden daarna extra controles ingebouwd?

Moet de volgende beslissing eerst worden voorgelegd? Wordt de beslisruimte kleiner? Wanneer fouten structureel leiden tot minder ruimte, ontstaat een heel logisch effect: medewerkers gaan risico vermijden. Dat kan er boven water uitzien als weinig initiatief.

Onder water kan iemand simpelweg hebben geleerd dat eerst toestemming vragen veiliger is.

Vertrouwen betekent niet dat alles mag

Vertrouwen wordt soms verward met mensen volledig vrijlaten.

Daar geloof ik niet in. Zelfstandig werken vraagt juist om duidelijke kaders. Mensen moeten weten welk resultaat wordt verwacht, waar hun verantwoordelijkheid ligt en wanneer overleg noodzakelijk is.

Binnen die kaders ontstaat ruimte om zelfstandig te handelen.

Vertrouwen betekent dan niet: “Doe maar wat je wilt.”

Het betekent veel meer: “Ik vertrouw erop dat jij binnen onze afspraken een goede afweging kunt maken en als het een keer verkeerd gaat, gebruiken we dat om ervan te leren.”

Wat jouw reactie op fouten je team leert

Stel dat een medewerker een verkeerde beslissing neemt die het bedrijf geld kost. Als ondernemer is het logisch dat je wilt voorkomen dat dit opnieuw gebeurt. Maar de manier waarop je reageert, bepaalt mede wat iemand ervan leert. Wanneer jouw eerste reactie is om de controle terug te pakken, kan de belangrijkste les worden:

De volgende keer moet ik eerst toestemming vragen.

Wanneer je samen onderzoekt waarom iemand deze keuze maakte, wat er gemist werd en wat een volgende keer anders kan, blijft de verantwoordelijkheid veel meer bij de medewerker liggen.

Dan wordt een fout onderdeel van leren in plaats van een reden om zelfstandigheid terug te draaien.

Vertrouwen en eigenaarschap zijn met elkaar verbonden

In mijn Vrije Ondernemer Route staat vertrouwen daarom niet toevallig aan het begin. Een ondernemer kan wel meer eigenaarschap van medewerkers verlangen, maar als mensen onvoldoende vertrouwen ervaren om zelfstandig te handelen, wordt dat lastig.

Boven water zie je initiatief, verantwoordelijkheid en gedrag. Onder de waterlijn spelen vertrouwen, verwachtingen en ervaringen een belangrijke rol. Daarom is alleen zeggen “je mag van mij meer zelf beslissen” niet genoeg.

Je dagelijkse gedrag moet hetzelfde verhaal vertellen.

Vijf vragen om vertrouwen in je team te onderzoeken

Je hoeft vertrouwen niet ingewikkeld te maken. Kijk deze week eens naar een paar concrete situaties.

👉 Hoe reageer jij wanneer iemand een fout maakt?

👉Hoeveel ruimte blijft iemand daarna houden?

👉Moeten medewerkers belangrijke beslissingen vooraf bij jou controleren?

👉Wat gebeurt er wanneer iemand jouw aanpak ter discussie stelt?

👉Weten medewerkers dat jij achter hen blijft staan wanneer een goed bedoelde keuze verkeerd uitpakt?

De antwoorden zeggen waarschijnlijk meer over het ervaren vertrouwen in je team dan de vraag of jij persoonlijk vindt dat je medewerkers vertrouwt.

Vertrouwen geven vraagt ook iets van jou

Dat is misschien wel de ongemakkelijkste kant. Vertrouwen vraagt dat je als ondernemer accepteert dat je niet vooraf weet hoe alles afloopt.

Als je alleen ruimte geeft wanneer je zeker weet dat iemand de juiste keuze maakt, geef je eigenlijk geen vertrouwen. Dan geef je toestemming voor een uitkomst die je zelf al hebt goedgekeurd.

Juist wanneer je niet precies weet welke keuze iemand gaat maken, wordt zichtbaar hoeveel ruimte er werkelijk is. En daar begint voor mij een zelfstandig team. Niet doordat medewerkers nooit meer fouten maken.

Maar doordat mensen voldoende vertrouwen en duidelijkheid ervaren om verantwoordelijkheid te nemen voor wat ze doen.

Want vertrouwen zie je niet alleen in wat je tegen mensen zegt. Je ziet het vooral in wat er gebeurt nadat iets misgaat.

Wil je ontdekken waar jouw bedrijf nog afhankelijk is van jou?

In mijn gratis Vrije Ondernemer Gids neem ik je mee langs vijf stappen naar een bedrijf dat minder afhankelijk wordt van jou. Vertrouwen vormt daarin het fundament waarop communicatie, eigenaarschap, richting & structuur en leiderschap verder kunnen groeien.

Vraag hier de gratis De Vrije Ondernemer Gids aan.